Wanneer je langdurig onder druk staat en het gevoel hebt dat niets wat je doet verschil maakt, kun je last krijgen van “aangeleerde hulpeloosheid”. Dit is een toestand waarin je brein heeft geleerd dat pogingen tot verbetering zinloos zijn, waardoor je stopt met proberen, zelfs als er kansen op verandering ontstaan. Je voelt je dan verlamd en opgesloten in je eigen leven, een symptoom dat vaak voorkomt bij burn-out.

De manier om deze cirkel te doorbreken is door actie te ondernemen—en “iets” is altijd beter dan “niets”. Je hoeft niet direct het hele systeem (zoals het patriarchaat of een giftige werkplek) omver te werpen om je weer krachtig te voelen. Begin met kleine acties die bewijzen dat jij de baas bent over je eigen lichaam en omgeving. Ga een stuk wandelen, ruim een lade op of help iemand anders met een klein klusje. Deze fysieke daden sturen een signaal naar je zenuwstelsel dat je niet hulpeloos bent en dat jouw inspanningen wél resultaat hebben.

Dit proces van ‘aangeleerde hulpeloosheid afleren’ vergt herhaling. Het is alsof je jezelf telkens weer over een barrière naar veiligheid moet slepen tot je brein het weer gelooft. Vertrouw op het principe van “just keep swimming”: blijf in beweging, niet omdat je zeker weet waar je uitkomt, maar om aan jezelf te bewijzen dat je nog kunt zwemmen. Door betekenis te creëren in je eigen handelen en verbinding te zoeken met anderen, transformeer je jezelf van een slachtoffer naar een actieve deelnemer in je eigen leven. Je bent sterker dan de madwoman op zolder je wil doen geloven, en elke kleine stap is een overwinning op de uitputting.