Zelfbewustzijn is de fundering van EQ, en dit begint met het vermogen om je emoties nauwkeurig te benoemen. Helaas kan slechts 36% van de mensen hun emoties accuraat identificeren op het moment dat ze ze ervaren. Het is een menselijke neiging om emoties in twee simpele stapels te gooien: “goed” of “slecht”. Maar deze versimpeling belemmerd je inzicht.
Als we onze gevoelens niet kunnen articuleren, kunnen we er niet effectief mee omgaan. De grootste hindernis voor het vergroten van zelfbewustzijn is de neiging om het ongemak te vermijden dat gepaard gaat met het zien van jezelf zoals je werkelijk bent. Mensen die emotioneel “toon-doof” zijn, verwarren vaak fysieke sensaties (bijvoorbeeld maagpijn of hartkloppingen) met specifieke emoties, omdat ze de woorden voor hun gevoelens missen (alexithymia).
De Kracht van Woorden: Het benoemen van je gevoelens is als het vangen van de emotie in een taal; dit activeert je denkende brein en vermindert de kracht van de onbewuste, primitieve reactie. Het gaat erom dat je “je eigen gemoedstoestand en onze gedachten over dat gemoed” erkent. Je moet weten hoe je eigen emoties je prestaties beïnvloeden; bijvoorbeeld: als je geïrriteerd raakt, word je waarschijnlijk defensief en afstotend, wat samenwerking onmogelijk maakt.
Actiegericht Advies: Oefen innerlijke dialoog. Wanneer je je gestrest of boos voelt, stel jezelf dan de volgende twee vragen en beantwoord ze specifiek:
1. “Welke emotie voel ik nu precies? (Is het frustratie? Schaamte? Teleurstelling?)”
2. “Welk verhaal vertel ik mezelf over deze emotie?”. Door dit te doen, maak je je gevoelens “van jou” en kun je ze sturen, in plaats van dat zij jou sturen.